De held

De nieuwe roman van Jessica Durlacher is een oorlogsboek, familiesaga en thriller ineen. Het boek is op zijn best wanneer er weinig in wordt geredeneerd.

Op 4 mei 2001 hield Jessica Durlacher in De Nieuwe Kerk in Amsterdam de Nationale Herdenkingsrede. Zij vertelde over haar vader, Gerhard Durlacher (1928-1996). Zij omschreef hem als een ‘redelijk man’ en als ‘verlicht en vergevensgezind’. Ondanks Auschwitz had hij zijn geloof in de toekomst weten te behouden. Hij had de woorden gevonden om over zijn kampervaringen te kunnen vertellen. Maar in zijn Gispenbureau, het bureau dat zij van hem erfde, bewaarde hij, zo bleek na zijn dood, een geladen pistool met vijf kogels erin. Daarmee hoopte hij zijn gezin tegen eventuele belagers te beschermen, denkt zij.

Dit intrigerende gegeven verwerkte Jessica Durlacher in De held, haar nieuwe roman. Je zou zelfs kunnen zeggen dat het hele verhaal om dat pistool heen geplooid is. Het vormt de verbindende factor tussen drie generaties van de Joodse familie Silverstein. Kort samengevat komt het erop neer dat het wapen wordt doorgegeven van vader op dochter op kleinzoon. Daar komt van alles bij kijken: smartelijke brieven uit 1942, foute politieagenten, oorlogsleed, schuldgevoel, vergeldingsdrang en een flinke dosis eigentijds geweld. Het is eigenlijk een wonder en ook zeker een verdienste van Durlacher dat alle ingewikkelde verhaallijnen op het eind weer netjes samenkomen.

Een gewone eenduidige roman is De held dus niet. Het is een oorlogsboek, familiesaga en thriller ineen. Hoofdpersoon is Sara Silverstein, schrijfster en journaliste, bewoonster van een kapitaal pand in Overveen.

Rouw

Ook maken we kennis met echtgenoot Jacob, filmproducent, en met de twee kinderen Mich (19) en Tess (13). Sara is in de rouw om Herman, haar overleden vader, die zijn hele leven gebukt ging onder een oorlogstrauma. In haar ogen had hij als overlevende het eeuwige leven verdiend. Maar hij brak zijn heup en werd binnen een week, door een ziekenhuisbacterie geveld. ‘Waarom gebeurden die dingen?’, vraagt de dochter zich knarsetandend af. ‘Ik wilde ze vervolgen, kapotmaken, dat ziekenhuis moest dicht.’ Hier krijgen we een indruk van het pittige karakter van Sara: ‘Wie aan mijn familie komt, komt aan mij.’ Sinds de dood van haar vader is ze aan de wilde spinnen overgeleverd, meent ze. Eerst wordt ze tijdens het hardlopen aangerand. Vervolgens blijkt haar zoon zich te hebben aangemeld voor het Amerikaanse leger. Zijn vader is trots op hem, maar Sara is verbijsterd dat hij deel wil uitmaken van zo’n ‘massieve machinerie’. En dan wordt het gezin, een paar maanden na de aanranding, getroffen door een agressieve roofoverval. Sara gaat, met gevaar voor eigen leven, zelf op zoek naar de daders, omdat ze niet wil wachten tot de politie iemand arresteert.

Lees hier de hele recensie van het NRC