De maagd Marino

Vrij Nederland recensie - Yves Petry baseerde zijn nieuwe roman op de geschiedenis van de Duitser die zijn vriend opat. Ditmaal komt hij met zijn stijl niet weg.

De maagd Marino zou een roman naar m'n hart moeten zijn. Yves Petry (1967) geeft daarin het onbegrijpelijke tenslotte literair een stem, zonder morele veroordeling van de gruwel. Zijn vijfde roman lijkt een uitwerking van die beroemde foto van een gemartelde Chinees, die op het moment van sterven lijkt te genieten. Georges Bataille, filosoof van het Kwaad, vatte dat op als religieuze extase en Petry lijkt die zienswijze te delen. Zijn personages Marino Mund (de dader) en Bruno Klaus (het slachtoffer) hebben een pact gesloten: Marino zal Bruno ontmannen, kelen en hem daarna opeten. Op basis van vrijwilligheid, al verleidt de manipulatieve Bruno zijn vriend tot die daad. Aldus geschiedt en Petry verbeeldt die waanzin - gebaseerd op de geschiedenis van de Duitse kannibaal enkele jaren geleden - als een welhaast religieus ritueel. Met seksueel genot, laat staan een lustmoord, heeft het niks te maken. Zijn vijfde roman opent met die daad, vervolgens spreekt Bruno via de opgesloten, toch al passieve Marino, die in zijn 'aantekeningen' de aanloop en precieze toedracht ontvouwt: 'Ik dicteer, hij noteert.' Bruno noemt zich, in deze figuur, niet meer dan een elektromagnetische siddering door Marino's hersenlobben.  Je moet als schrijver erg veel vertrouwen in je kunnen hebben om niet te kiezen voor een meer conventionele aanpak, waarin we de zonderlinge eenzaat Marino geleidelijk zien afglijden naar de apotheose die dat bloed- en vreetfestijn vormt. Om dat juist níet te doen, tekent Petry. Zijn vorige roman De achterblijver heeft eveneens de vorm van een lange herinnering, gedurende een vliegreis. Over een stuwende plot bekommert hij zich niet merkbaar en de regel dat schrijven schrappen is, is niet aan hem besteed. Ook De maagd Marino is weer geen toonbeeld van evenwicht. Petry werkt weliswaar met (vaak diffuse) tegenstellingen (dader versus slachtoffer, alfa (literatuurdocent Bruno) tegenover bèta (computerjongen Marino), ego (de 'geboren ik-zegger' Bruno) versus onbestaan (de gedepersonaliseerde levende dode Marino). Maar Bruno's misprijzende zegje over hedendaagse literatuur maakt van Petry's roman welhaast een romanessay.

Duisternis alom
Welhaast, want zo diep gaan Bruno's inzichten niet en, belangrijker, het vertrek- en eindpunt van zijn essay vallen samen, dus van essayerend tasten is geen sprake. Het komt erop neer dat hedendaagse bestsellers slaapmiddelen zijn en dat hij juist houdt van schrijvers met 'geloof in de kracht van de precieze formulering': 'De grote auteurs, dat waren nog eens mannen. Die hadden geen biologie of theologie nodig om hun verzinsels te rechtvaardigen. Onverschrokken kwamen ze op voor de waarheid en het bestaansrecht van hun personages met geen ander wapen in handen dan de hypnotische vermogens van de taal.'  Lees hier de volledige recensie van Vrij Nederland.